POLIKISTIK OVER SENDROMU
Polikistik over sendromu yumurtalikta kistlerin olmasi ile karakterize bir hastaliktir. Kadinlarin yaklasik % 5-10’unda bulunur. Bu kadinlarin cogu kilolu veya obezdir ancak % 25’i zayiftir. Ailesel ozellik gosterebilir yani genetik bir hastaliktir. Ailesinde insulin direnci veya tip 2 diyabeti olanlarda daha fazla gorulur. Kiloluluk polikistik overin daha siddetli olmasina neden olur. Bu hastalarda su belirti ve bulgular vardir:
Adetlerde duzensizlik: adetler kesilebilir veya duzensizdir, yumurtlama olmaz.
Gebe kalmada sikinti olabilir
Kilo alma olabilir
Akne vardir
Yuzde ve vucutta killanma olur
Saclarda dokulme olur
Depresyon ve anksiyete olabilir
Uyku apnesi gelisebilir.
Bu sikayetler ergenlik zamani baslayabilir. Bazi kadinlarda eriskin yaslara kadar hic sikayet olmayabilir. Sikayetler de kadindan kadina degisir.
Polikistik over sendromunun nedeni tam olarak bilinmemektedir. Bir hormon dengesizligi mevcuttur. Hipofizden LH hormon salgilanmasinin fazlaligi ve yumutaliktan salgilanan androjen hormon fazlaligi yumurtalik fonksiyonlarini bozar. Insulin hormonu fazladir ve direnc vardir. Ayrica androjen dedigimiz testosteron tipi hormonlar artmistir.
Polikistik over sendromlu bazi kadinlar kilolu olmayabilir.
Teshis icin yumurtalik ultrasonu ve hormon tetkikleri yapilir. Ancak % 30 kadarinda yumurtaliklarda kist olmayabilir. Bu kadinlarda aclik ve tokluk kan sekeri, kan kolesterol duzeyleri ve kalp muayenesi yapilmalidir.
Tedavide dogum kontrol haplari, insulinin etkisini artiran ilaclar (metformin, pioglitozon gibi) uygulanabilir. Kilo fazlaligi varsa uygun diyet ve egzersiz yapilmalidir.